Kulturhistorisk leksikon

Artikkel

  • Kjempebjørka på Indre Gil

    På garden Indre Gil, 1 km vestafor Sørbøvåg og 50 m frå fylkesvegen, veks ei uvanleg stor bjørk. Truleg har kjempebjørka vore eit tidlegare tuntre.

  • Minnestein over korporal Kolbjørn K. Bolstad

    To frå Sogn og Fjordane fall under frigjeringa av Finnmark vinteren 1944/1945. Den eine var Oskar Dale frå Arnafjord i Vik, den andre Kolbjørn K. Bolstad frå Oppstryn. Bolstad vart gravlagd ved kyrkja i heimbygda si 14. august 1945. Tre år seinare reiste bygda ein minnestein på grava.

  • Folkelånsvegen - i sambandet Askvoll-Førde

    Riksveg 609 knyter Askvoll-halvøya til Førde via Stongfjorden utan ferje. Den 16 km lange strekninga Øygard i Førde til Selvik i Askvoll bygd i åra 1975-1980, fekk namnet Folkelånsvegen. Årsaka til namnet var at vegen delvis vart finansiert gjennom eit "folkeaksjeselskap". Folk frå heile Sunnfjord teikna aksjar. Utan denne store interessa er det ikkje sikkert vegen hadde komme.

  • Bygda Flåm

    Bygda Flåm og Flåmsdalen, som til saman utgjer Flåm sokn, ligg i inste enden av Aurlandsfjorden. Frå å vere ei nokså typisk vestlandsbygd med større og mindre gardar, husmannsplassar og stølar, har bygda utvikla seg til det ein kan kalle ein turistmagnet. Dette skuldast i stor grad opninga av Bergensbana i 1909, og Flåmsbana i 1940.

  • Då hurtigruteskipet ds Kong Harald grunnstøytte ved Atløy

    Hausten 1950 gjekk hurtigruteskipet «Kong Harald» på grunn ved Heggøybåen i leia mellom Atløy og Florø. «Dramatiske minutt då passasjerane måtte gå i livbåtane». «Fylkesbåten «Atløy» som var i Bulandsrute, gjekk til hjelp». Begge Florø-avisene hadde brei omtale av grunnstøytinga og bergingsaksjonen.

  • Gunnar S. Gundersen - verdskjent kunstnar

    Kunstnaren Gunnar S. Gundersen (1922-1983) kom til Høyanger som 6-åring og voks opp her. Han vert rekna som ein av dei viktigaste av dei non-figurative kunstnarane i Noreg.

  • Stellahuset

    Frå Sogn Folkemuseum si lydguideteneste. Dette er historia om eit moderne hus frå 1980-åra. Huset var eit pionerprosjekt i museumsverda, og mange var kritiske til dette. Var dette noko for eit museum ?

  • Fylkesbaatane – Stoppestaden Barlindbotn

    Barlindbotn i Flora kommune var ein av nær 250 båtstoppestader i Sogn og Fjordane. Fylkesbaatane sitt blad Amtet, har i nr 1/2 1976 eit stykke om Barlindbotn. Det er skrive av ein ikkje namngjeven person frå staden. Her er stykket attgjeve slik det står i bladet, bortsett frå mellomtitlar og innskotne ord i hakeparantes til utfylling.

  • Wittgenstein-minnesmerket i Skjolden

    Filosofen Ludwig Wittgenstein (1889-1951) frå Austerrike bygde seg hytte på nordaustsida av Eidsvatnet i Skjolden og budde her periodevis i mange år frå 1914. I 1984 vart det reist eit minnesmerke ved riksvegen på sørvestsida av vatnet.

  • Aurland kommune - grenser og grenseendringar

    Vegnettet har fem grensepasseringar til og frå Aurland kommune: på sommarvegen mellom Lærdal og Aurland, på europaveg 00 i Lærdalstunnellen og i Nærøydalen, og på fjellovergangen Gol-Aurland. Bergensbana kryssar ein snipp av kommunen ved Myrdal. På sjøvegen Aurlandsfjorden kryssar kommunegrensa fjorden like sør for grendene Simlenes på vestsida og Buene på austsida.

  • Nessane bedehus

    Nessane fekk bedehus i 1938. Det vart bygd for ei testamentarisk gåve frå ein utflytt nessing, indremisjonsmannen Ola G. Nesse. I 2006 er huset huset ikkje i bruk, og det er uvisst kva som kjem til å skje med bedehuset i framtida.

  • Alfred Maurstad - frå Tuftene i Maurstadgrenda

    Skodespelaren Alfred Maurstad (1896-1967) vart fødd og voks opp på Bryggja i Ytre Nordfjord. Barndomsheimen hans på småbruket Tuftene ligg i skråninga ned mot Maurstadvika. Det er i privat eige og ikkje ope for ålmenta. Arthur Klæboe var på vitjing på Tuftene i 1966 for å laga eit radiointervju med Maurstad.

  • Thor Solberg-statuen

    På Florø Lufthamn står ei statue av ein tettbygd 40-åring. Mannen ser mot skyene, og er ved å fullføre sin ungdoms draum: Å flyge frå Amerika til Noreg over Leiv Eriksson sitt kjølvatn.

  • Minnestein over Anna Myklebust på Bryggja

    Anna Myklebust (1868-1942) frå Bryggja la ned eit uvanleg stort arbeid i fråhaldsrørsla. Ho skipa barnelosje på Bryggja og reiste mange år som talar i Nordfjord-distriktet. I 1947 reiste distriktslosjen ein minnestein på grava hennar ved Totland kyrkje.

  • Gul midtstripe Sandane-Andenes

    I 2001 fekk enno ein bit av Kyststamvegen i Sogn og Fjordane moderne standard og gul midtstripe. E-39 mellom Sandane og Andenes erstatta den gamle riksvegen langs Gloppefjorden. Det var planlagt ny veg alt på 1960-talet, men debatten om linevalet skapte vanskar.

test